Evde sürekli kapılar çarpılıyor mu? Ergenlik dönemi çatışmalarını yönetmek, Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) yöntemleri ve doğru iletişim stratejileri hakkında Dr. Atilla Birdir'in tavsiyeleri.
Bir zamanlar yanınızdan ayrılmayan, her sözünüzü dinleyen o sevimli çocuğun yerine; odasından çıkmayan, sorularınıza tek kelimelik ("İyi", "Hıhı", "Bilmem") cevaplar veren ve sürekli öfkeli bir yabancı mı geldi?
Hoş geldiniz, ergenlik dönemindesiniz. Bu süreç, hem genç hem de aile için fırtınalı bir deniz yolculuğu gibidir. Ebeveynler genellikle bu durumu "saygısızlık" veya "kişilik değişimi" olarak yorumlasa da, aslında yaşananlar biyolojik ve psikolojik bir yeniden yapılanma sürecidir.
Bilişsel Davranışçı Terapi'nin temel ilkesi şudur: Bizi öfkelendiren çocuğumuzun davranışı değil, o davranışa yüklediğimiz anlamdır.
İşte BDT, ebeveynlere önce kendi "yangın çıkaran" düşüncelerini fark etmeyi, sonra da durumu daha sağlıklı yönetmeyi öğretir.
Ergenlikte beyin adeta bir şantiye alanıdır. Duyguları yöneten Amigdala çok aktiftir, ancak mantıklı kararlar veren Prefrontal Korteks henüz gelişimini tamamlamamıştır. Çocuğunuzun ani parlamaları çoğu zaman "planlı bir kötülük" değil, beyninin fren tutmamasındandır.
"Çok dağınıksın!" yerine; "Odanı böyle gördüğümde yorgun hissediyorum, yardımına ihtiyacım var" demek işbirliğine kapı aralar.
Öfke anında konuşmak yerine suların durulmasını bekleyin. "Demir tavında dövülür ama öfke soğuyunca konuşulur."
"Bunu neden yaptın!" diye hesap sormak yerine, onu anlamaya çalışın. Anlaşıldığını hisseden ergenin savunma kalkanları iner.
İletişim tamamen koptuysa, okul başarısında sert düşüşler varsa veya yeme bozuklukları, kendine zarar verme eğilimleri görülüyorsa mutlaka bir uzmandan destek alınmalıdır. Bu fırtınadan ilişkinizi güçlendirerek çıkabilmeniz için Adanada kliniğimizde yanınızdayız.
